De mond van automobilisten die van kruising Potjes richting Cadzand rijden, valt zondagmiddag bijna open. Molen Nooitgedacht draait als nooit tevoren. In de auto lijkt het zoeven van de molen al te horen, maar na het uitstappen is het geluid nog indrukwekkender.

Sjaak Herman (86) is ook blij dat de molen wiekt als een zonnetje. Of een sterke windkracht als zondag – ‘toch wel zeven, denk ik’ – ook goed is om tientallen kilo’s meel te malen, durft de meest ervaren molenaar in de regio niet te voorspellen. ,,Ik ben nog aan het uittesten hoe ik met de molen moet omgaan. De nieuwe roeden in de wieken zijn lichter en draaien sneller bij een beetje wind. Maar bij welke snelheid en windkracht ze het beste malen, weet ik nog niet. Ik moet ook nog uitvinden of de molen snel vastslaat als hij moet malen.”

Van rouw naar vreugde

Bergkorenmolen Nooitgedacht stond vanaf begin vorig jaar stil. In de roedes in de wieken zaten haarscheurtjes en de balken bleken ook aangetast door roest. Hoewel Herman niet verwachtte dat wieken zouden afbreken, durfde hij (met het stichtingsbestuur) het risico niet te lopen dat er iets mis zou gaan. Tot het eind van deze zomer stonden de wieken daarom in de rouwstand.

In augustus konden de wieken in de vreugdestand en de vlag in top, omdat de provincie bekendmaakte dat Nooitgedacht ruim 80 mille subsidie kreeg.
Stichting Molenbehoud West Zeeuwsch Vlaanderen had de afgelopen jaren al 110 mille gespaard, maar het is niet dat de stichting nu in het geld zwemt, betogen Herman en Leo Dekker. ,,De nieuwe roeden waren noodzakelijk om te kunnen draaien. Maar we moeten ook groot onderhoud plegen. Een lekkage tussen berg en molenopbouw is gedicht, maar we moeten hekken rond de molenberg vervangen of herstellen. En daarna de omheining weer goed in de verf zetten.”

Molenaar Herman nam onlangs de plaats van Dekker in het stichtingsbestuur over. Als raadslid zou Dekker in een moeilijk parket kunnen komen als de gemeente besluiten over molenzaken moet nemen. Maar vrijwilliger kan hij wel blijven. Lachend: ,,Als Sjaak belt om te vragen of ik even help met het opbergen van wat parasols en andere materialen kan ik niet weigeren.”

Gestraft voor goed gedrag

Bestuur en vrijwilligers – Herman voorop – zijn de afgelopen jaren soms slachtoffer geweest van hun eigen inzet, vindt molenaar Herman. De stichting hield Nooitgedacht zo goed mogelijk in conditie, waardoor ze niet in aanmerking kwam voor sponsorbijdragen. ,,Omdat wij de molen altijd bij hebben gehouden, kregen vervallen molens voorrang en konden wij een poos niet draaien.”
Maar Herman wil niet in het verleden blijven hangen. Daar heeft hij als mulder van 86 de tijd niet voor. ,,Ik hoop hier nog jaren in de molen actief te zijn. Maar op mijn leeftijd is dat niet helemaal te plannen. Ik ben blij dat zich een opvolger heeft aangemeld, die intussen met een molenaarsopleiding is begonnen. Of die net zo vaak inzetbaar is als ik, blijft de vraag. Meer molenaarskandidaten en andere vrijwilligers blijven altijd welkom.”

Koeienzemelen

Hij maakt zich nog weleens zorgen, maar pessimistisch is Sjaak Herman niet. De molen draait weer, binnen enkele weken verwacht hij ook weer te malen én bezoekers weten de molen te vinden. Na een wat stroeve aanloop klimmen achter elkaar belangstellenden naar boven, die een kaartje à 1,50 euro kopen.
Rita Snijders, met Luc Romeyns uit het Vlaamse Daknam gekomen, is de koningin te rijk als ze vier kilo bloem scoort. ,,Met echt molenaarsbloem bakken, levert de lekkerste koekjes en cakes op.” Een andere kandidaat-klant uit de grensstreek had er niet aan gedacht dat pinnen in een molen uit 1898 er niet bij is. Ze komt binnen een paar weken terug en nam alvast een zak zemelen mee. ,,Die moet Sjaak anders weggooien, terwijl ik er de koeien van een buurman blij mee maak.”

PZC 25-11-2024 René Hoonhorst